सुदूरपश्चिममा एमालेको उम्मेदवार हेरफेर : निर्णय प्रक्रियामाथि प्रश्न

सार्थक डेस्क।नेकपा एमालेले सुदूरपश्चिम प्रदेशका दुई प्रतिनिधिसभा निर्वाचन क्षेत्रमा उम्मेदवार परिवर्तन गरेको घटनाले पार्टीको आन्तरिक निर्णय प्रक्रिया र चुनावी रणनीतिमाथि गम्भीर प्रश्न उठाएको छ। सचिवालय बैठकबाट निर्णय भएको १२ घण्टा नपुग्दै उम्मेदवार फेर्नु सामान्य प्रशासनिक भूल मात्र होइन, बरु गहिरो राजनीतिक दबाब र असन्तुष्टिको परिणामका रूपमा देखिन्छ।
शनिबार बसेको सचिवालय बैठकले बझाङमा अफिलाल ओखेडा र कञ्चनपुर क्षेत्र नम्बर १ मा कमला बोहरालाई उम्मेदवार बनाउने निर्णय गरे पनि त्यस निर्णयले पार्टीभित्रै व्यापक असन्तोष जन्मायो। परिणामस्वरूप एमालेले ती दुवै निर्णय फिर्ता लिँदै बझाङमा ऐन महर र कञ्चनपुर–१ मा तारालामा तामाङलाई उम्मेदवार बनायो। यसले एमालेभित्र उम्मेदवार चयन अझै संस्थागत र स्थिर बन्न नसकेको सन्देश दिएको छ।
बझाङका ऐन महर अघिल्लो निर्वाचनमा सबैभन्दा न्यून मतान्तरले पराजित उम्मेदवारमध्ये एक हुन्। कांग्रेस–माओवादीसहितको गठबन्धनविरुद्ध लड्दा उनी ९ सय ९८ मतले मात्र पराजित भएका थिए, जुन सुदूरपश्चिमका सबै निर्वाचन क्षेत्रमध्ये सबैभन्दा कम अन्तरको हार थियो। यस तथ्यले महरको स्थानीय आधार र पुनः प्रतिस्पर्धात्मक क्षमता स्पष्ट गर्छ। त्यसैले उनलाई पन्छाएर नयाँ नाम अघि सारिनु स्थानीय तहमा स्वाभाविक रूपमा अस्वीकार्य बन्यो।
त्यसैगरी कञ्चनपुर–१ मा तारालामा तामाङ अघिल्लो निर्वाचनका विजयी उम्मेदवार हुन्। उनले गठबन्धनकी उम्मेदवार बिना मगरलाई करिब पाँच हजार मत अन्तरले पराजित गरेका थिए। जितिसकेको, संगठन र मतदातामाझ प्रभाव जमाइसकेको उम्मेदवारलाई हटाउने निर्णयलाई पार्टी कार्यकर्ताले स्वाभाविक रूपमा अन्यायपूर्ण ठाने।
उम्मेदवार हेरफेरको यो घटनाले एमालेभित्र केन्द्रीय नेतृत्व र स्थानीय संगठनबीचको दूरी पनि उजागर गरेको छ। स्थानीय जनभावना, अघिल्लो निर्वाचनको तथ्यांक र कार्यकर्ताको मनोविज्ञानलाई बेवास्ता गरेर गरिएको निर्णय तत्कालै अस्वीकार हुनु नेतृत्वका लागि चेतावनी हो। पार्टीभित्रै व्यापक विरोध भएपछि निर्णय सच्याउनु परेको तथ्यले उम्मेदवार चयन प्रक्रिया अझै शीर्ष तहको मनोमानीबाट मुक्त हुन नसकेको संकेत दिन्छ।
यो घटनाले दुईवटा स्पष्ट सन्देश दिन्छ। पहिलो, सुदूरपश्चिममा एमालेले जितका लागि लोकप्रिय र परीक्षण भइसकेका अनुहारलाई बेवास्ता गर्न सक्दैन। दोस्रो, पार्टीभित्र असन्तुष्टि चर्किंदै गएमा त्यसले निर्वाचन अभियानमै नकारात्मक असर पार्न सक्छ। यद्यपि अन्ततः महर र तामाङलाई टिकट दिनुले तत्कालका लागि असन्तोष मत्थर पारेको देखिन्छ।
समग्रमा, १२ घण्टा नपुग्दै भएको उम्मेदवार परिवर्तन एमालेका लागि केवल नाम हेरफेरको घटना होइन, बरु संगठन, नेतृत्व र स्थानीय यथार्थबीचको सन्तुलन खोज्ने बाध्यताको प्रतिविम्ब हो। आगामी निर्वाचनमा यस्ता निर्णय दोहोरिए पार्टीको विश्वसनीयता र आन्तरिक एकतामाथि थप प्रश्न उठ्न सक्ने संकेत यो घटनाले दिएको छ।