सार्थक डेस्क।नगर प्रमुख भनेको केवल पदमा बसेको व्यक्ति होइन, नगरको अभिभावक हो । अभिभावकको काम आफ्ना परिवारका सदस्यको सुखदुःख बुझ्नु, समस्या समाधान गर्नु, सुरक्षा प्रदान गर्नु र उज्ज्वल भविष्यको मार्ग देखाउनु हो । त्यसैगरी, नगर प्रमुखको जिम्मेवारी पनि नगरवासीको सुखदुःखमा साथ दिनु, जनताका आधारभूत आवश्यकता पूरा गर्न पहल गर्नु र नगरलाई व्यवस्थित, सुरक्षित, समृद्ध तथा सुशासनयुक्त बनाउनु हो । तर विडम्बना, भिमदत्त नगरपालिकाले आजसम्म नगरवासीको अपेक्षाअनुरूप त्यस्तो अभिभावकीय नेतृत्व पाउन नसकेको जनगुनासो सुनिँदै आएको छ । भिमदत्त नगरपालिकाका नागरिकले स्वच्छ, सुन्दर र व्यवस्थित नगरको अपेक्षा गर्नु स्वाभाविक हो । सडकमा खाल्डाखुल्डी नहुन्, रातको समयमा सडक बत्ती बलून्, सबै
नागरिकले स्वच्छ खानेपानी पाऊन्, गुणस्तरीय शिक्षा र सहज स्वास्थ्य सेवा उपलब्ध होस्, यातायात व्यवस्थित होस् तथा सार्वजनिक सम्पत्तिको संरक्षण होस् भन्ने जनताको चाहना हो । नगरको दीर्घकालीन विकासका लागि दूरदर्शी गुरुयोजना बनोस्, बजेटको सदुपयोग होस्, भ्रष्टाचार नियन्त्रण होस् र नागरिकका गुनासा सुनुवाइ होऊन् भन्ने अपेक्षा पनि उत्तिकै महत्वपूर्ण छ ।
यी विषय कुनै जनप्रतिनिधिले नागरिकमाथि गरेको उपकार होइनन्; स्थानीय सरकारको अधिकारक्षेत्र र कानुनी जिम्मेवारी अनुसार नागरिकले अपेक्षा गर्ने सार्वजनिक सेवा हुन् । नगर प्रमुखले व्यक्तिगत लोकप्रियताभन्दा माथि उठेर जनताको हितलाई केन्द्रमा राख्नुपर्छ । पद, प्रतिष्ठा र राजनीतिक पहुँचभन्दा सेवा, जवाफदेहिता र परिणामलाई महत्त्व दिनुपर्छ । जनताको मतबाट निर्वाचित हुनु भनेको जनताप्रति उत्तरदायी हुनु हो, जनताभन्दा माथि हुनु होइन ।
नगरको अभिभावकत्व भनेको चुनावका बेला आश्वासन बाँड्नु मात्र होइन । नगरवासीले दैनिक जीवनमा भोगिरहेका समस्या पहिचान गर्नु, तिनको प्राथमिकताका आधारमा समाधान खोज्नु र विकासका कामलाई पारदर्शी ढङ्गले अघि बढाउनु वास्तविक अभिभावकत्व हो । विकासका योजना कागजमा सीमित हुनु हुँदैन; तिनको प्रभाव नागरिकको घरदैलोमा देखिनुपर्छ ।
नगर प्रमुखले नगरको गुरुयोजना, सडकको निर्माण तथा मर्मत, सडक बत्तीको व्यवस्था, खानेपानीको न्यायोचित वितरण, शिक्षा र स्वास्थ्य सेवाको सुधार, वातावरण संरक्षण, सार्वजनिक यातायातको व्यवस्थापन तथा विपद् व्यवस्थापनमा नेतृत्वदायी भूमिका निर्वाह गर्नुपर्छ । महिला, बालबालिका, ज्येष्ठ नागरिक, अपाङ्गता भएका व्यक्ति र आर्थिक रूपमा कमजोर समुदायका अधिकारको संरक्षणमा पनि स्थानीय सरकार संवेदनशील हुनुपर्छ । त्यसैगरी, नगरपालिकाको बजेट कहाँ खर्च भयो, विकासका काम कति सम्पन्न भए र जनताले के उपलब्धि पाए भन्ने विषयमा नागरिकले स्पष्ट जानकारी पाउनुपर्छ । सुशासन, पारदर्शिता र जवाफदेहिता सक्षम स्थानीय नेतृत्वका आधार हुन् । जनताको आवाज सुन्ने, आलोचनालाई सुधारको अवसर मान्ने र गल्ती सच्याउन तयार हुने नेतृत्व नै असल अभिभावक बन्न सक्छ । अब २०८४ सालमा हुने स्थानीय तहको निर्वाचनलाई केवल प्रतिनिधि छान्ने नियमित राजनीतिक प्रक्रिया ठान्नु हुँदैन । यो भिमदत्त नगरपालिकाको भविष्य कस्तो बनाउने भन्ने निर्णय गर्ने महत्वपूर्ण अवसर हो । विगतका अनुभवबाट सिक्दै यसपटक नागरिकले आफ्नो मतको मूल्य बुझ्न आवश्यक छ ।
निर्वाचनका बेला जात, नातागोता, व्यक्तिगत सम्बन्ध, क्षणिक प्रलोभन वा भावनात्मक नाराका आधारमा मात्र निर्णय गर्नु नगरको दीर्घकालीन हितका लागि उचित हुँदैन । उम्मेदवारको इमानदारी, कार्यक्षमता, विगतको कार्यसम्पादन, विकाससम्बन्धी दृष्टिकोण, सार्वजनिक जवाफदेहिता र नागरिकप्रतिको व्यवहारलाई मूल्यांकन गर्नुपर्छ । कसले कति ठूलो भाषण गर्छ भन्नेभन्दा कसले स्पष्ट योजना प्रस्तुत गर्छ, स्रोतको सदुपयोग गर्न सक्छ र जनताको समस्या समाधान गर्न प्रतिबद्ध छ भन्ने कुरालाई प्राथमिकता दिनुपर्छ ।
मतदान नागरिकको अधिकार हो भने विवेकपूर्ण मतदान नागरिकको महत्त्वपूर्ण जिम्मेवारी पनि हो । आफ्नो मत बेच्नु वा क्षणिक लाभका लागि भविष्यको निर्णय गर्नु अन्ततः आफ्नै समाज र सन्ततिको भविष्यलाई कमजोर बनाउनु हो । त्यसैले मतदाताले प्रश्न गर्नुपर्छ, उम्मेदवारका प्रतिबद्धता बुझ्नुपर्छ र सार्वजनिक हितलाई केन्द्रमा राखेर निर्णय गर्नुपर्छ । आगामी २०८४ सालको स्थानीय तह निर्वाचनमा नागरिकले आफ्नो विवेक प्रयोग गरून्, उम्मेदवारलाई काम र योजनाका आधारमा मूल्यांकन गरून् तथा नगरको भविष्यलाई क्षणिक स्वार्थभन्दा माथि राखून् । निर्वाचित नेतृत्वले पनि जनताको मतलाई पाँच वर्षका लागि प्राप्त जिम्मेवारीका रूपमा बुझोस् र प्रत्येक निर्णयमा नागरिकको हितलाई प्राथमिकता देओस् ।
नगरको अभिभावकत्व पदले होइन, जिम्मेवारीले प्रमाणित हुन्छ; समृद्धि नाराले होइन, कामले हासिल हुन्छ । त्यसैले अब भिमदत्त नगरपालिकामा नागरिकको अपेक्षा पूरा गर्ने सक्षम नेतृत्व चयन गर्ने र त्यस नेतृत्वलाई निरन्तर जवाफदेही बनाउने समय आएको छ । आउनुहोस्, नागरिक कर्तव्य पालना गरौँ, आफ्नो मतको सम्मान गरौँ, गलत प्रवृत्तिको विरोध गरौँ र सही नेतृत्व छनोटमा विवेक प्रयोग गरौँ । हाम्रो सचेत निर्णयले नगरको भविष्य बदल्न सक्छ ।








Discussion about this post